Ս. Էջմիածնի «Արարատ» ամսագիրը 150 տարեկան է


Կովկասի առաջին հայագիտական, բանասիրական և կրոնագիտական ամսագիրը հիմնվել է Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնում 1868 թվականին, Գևորգ Դ Կոստանդնուպոլսեցի կաթողիկոսի ջանքերով և կոչվել է «Արարատ»: Մայր Աթոռի մատենադարանի նախաձեռնությամբ և Գարեգին Երկրորդ Ամենայն հայոց կաթողիկոսի օրհնությամբ 2018թ. դեկտեմբերի 19-ին Մայր Աթոռում կհավաքվեն մեծ թվով գիտնականներ՝ նշելու «Արարատ» ամսագրի 150-ամյակը:

Կրթությունը ազատազրկման վայրերում. օրենք և համագործակցություն


Կրթության խոսույթը քրեակատարողական համակարգում առաջնահերթ չէ: Այդ մասին են վկայում այն բազմաթիվ անհարմարությունները, որոնք առկա են կրթության իրավունքը իրացնել ցանկացող դատապարտյալների կյանքում: Ի՞նչ օրենսդրական մեխանիզմներ կան մեր երկրում ազատազրկվածների կրթության իրավունքի իրացման համար: Ի՞նչ փոփոխություններ են անհրաժեշտ ենթաօրենսդրական ակտերում կրթության իրավունքի ապահովման հնարավորություններն ընդլայնելու համար: Քննարկում են «Էրազմուս+» բարձրագույն կրթության փորձագետ Լուսինե Ֆլջյանը և քրեական արդարադատության փորձագետ Արշակ Գասպարյանը: 

Երեմյան խցեր


1893թ.-ին կառուցված «Երեմյան խցեր» միաբանական շենքում ապրել են բազմաթիվ հայտնի հոգևորականներ: Հուշեր ու պատմական հիշատակություններ պահպանող այս շենքը Մայր Աթոռում նորովի է ներկայանում 2013թ.-ի ամրակայման և վերականգնման աշխատանքներից հետո: 

Կրթությունը ազատազրկման վայրերում


Կրթության իրավունքը հավասարապես պետք է իրացվի ինչպես ազատության, այնպես էլ` անազատության մեջ: Մասնագետները փաստում են, որ կրթության իրավունքի ապահովումը ազատազրկման վայրերում մեղմում է քրեակատարողական հիմնարկի բացասական ազդեցությունը, նպաստում ազատազրկված մարդու անձնային աճին, օգնում քրեական ենթամշակույթի հաղթահարմանը, իսկ պատժի կրումից հետո առավել հեշտացնում  վերաինտեգրումը հասարակական կյանքին: Կրթության ի՞նչ պահանջ և ի՞նչ պայմաններ կան քրեակատարողական հիմնարկներում: Թեման քննարկում են Արդարադատության նախարարության «Իրավական կրթության և վերականգնողական ծրագրերի իրականացման կենտրոնի» փոխտնօրեն, սոցիոլոգ Գայանե Հովակիմյանը և Մարդու իրավունքների պաշտպանի աշխատակազմի Խոշտանգումների և վատ վերաբերմունքի կանխարգելման վարչության պետ Գոհար Սիմոնյանը:  

Նախկին դատապարտյալ Անաստասիան


33-ամյա Անաստասիան 10 տարի անցկացրել է քրեակատարողական հիմնարկում: Բանտում զավակ է ունեցել, մկրտվել, ընդունվել ու գերազանցությամբ ավարտել բարձրագույն ուսումնական հաստատություն: Այսօր աշխատանք է փնտրում:

Հին ու նոր Մայր Աթոռը


Մայր Աթոռի տարածքում են հիմնվել Կովկասի առաջին տպարանը՝ 1771թ.-ին, Հայաստանի ամենահին բարձրագույն ուսումնական հաստատությունը՝ 1874թ.-ին, ամենահին թանգարանը՝ 1868թ.-ին: Դրանք նույն նպատակին ծառայում են առ այսօր: Մայր Աթոռը այն եզակի տարածքներից է, որտեղ իրար կից պահպանվում են տարբեր դարերի բազում շինություններ ու հիշատակներ: Հայ առաքելական եկեղեցու գահակալները իրար են փոխանցել նախորդի գործը շարունակելու պատգամը, անցյալի հիշատակների հանդեպ խնամքի ու հոգատարության հանձնառությունը:

Բուլիինգը դպրոցական միջավայրում


Աշխարհում յուրաքանչյուր երեք երեխայից մեկը ենթարկվում է բուլիինգի՝ հալածանքի, նվաստացման, ագրեսիայի։ Ինչպիսի՞ վիճակագրություն կա Հայաստանում: Ի՞նչ պատճառներ ունի բուլի վարքագծի դրսևորումը: Դպրոցական միջավայրում բուլիինգի կանխարգելման նպատակով ինչպիսի՞ կրթական և օրենսդրական դաշտ կա Հայաստանում: Ի՞նչ պետք է իմանան ծնողները և ինչպե՞ս կարող է երեխան հակազդել բուլիինգին։ Զրուցում են հոգեբան Արմինե Վահանյանը և Վորլդ Վիժըն Հայաստան կազմակերպության երեխաների պաշտպանության ծրագրի ղեկավար Աիդա Մուրադյանը:

Մագիստրոսական կրթության խնդիրները


Ասպիրանտական կրթության անհաջողությունները փորձագետները հիմնականում պայմանավորում են բուհական կրթության երկրորդ աստիճանի՝ մագիստրատուրայի ձախողմամբ։ Կրթության ոլորտի պատասխանատուները պարբերաբար հայտարարում են մագիստրատուրայի կրթական ծրագրերի և բովանդակության արմատական փոփոխությունների մասին։ Ի՞նչ դեր է կատարում մագիստրատուրան մեր կրթական համակարգում  և ի՞նչ պայմաններ են անհրաժեշտ մագիստրոսական կրթության կայացման համար: Քննարկում են Մասնագիտական կրթության որակի ապահովման ազգային  կենտրոնի տնօրեն Ռուբեն Թոփչյանը և Բրյուսովի անվան լեզվահասարակագիտական համալսարանի պրոֆեսոր Հայկ Պետրոսյանը:

Փոփոխություններ հանուն որակի


Վիճակագրությունը փաստում է, որ Հայաստանում գիտական աստիճանի ձգտող և  ատենախոսություն պաշտպանող մարդկանց շատ ցածր տոկոսն է այնուհետ մնում գիտության ասպարեզում։ Շատերի համար գիտական աստիճան ունենալը պարփակվում է հարմար կարգավիճակ և լավ աշխատանք ձեռք բերելու հեռանկարով։ Գիտական աշխատանքի նկատմամբ լրջություն չկա նաև այն պատճառով, որ այդ աշխատանքի որակի նկատմամբ խիստ պահանջներ չկան։ Ե՞րբ և ի՞նչ պայմաններում կարող է փոխվել այս վերաբերմունքը։ Զրուցում են ԿԳՆ բարձրագույն որակավորման կոմիտեի նախագահ Սմբատ Գոգյանը և գիտության կոմիտեի նախագահի տեղակալ Վարդան Սահակյանը:  

Բուհերի ինքնավարությունը և ակադեմիական ազատությունը


Տարիներ շարունակ կրթության փորձագետները հրատապ են համարում բարձրագույն կրթության համակարգի ներքին և արտաքին ինքնավարության, բուհերի կառավարման մարմինների նկատմամբ վերահսկողության, այդ մարմինների ներսում շահերի բախման, ակադեմիական ազատության սահմանափակման խնդիրները, որոնք լուրջ խոչընդոտ են բարձրագույն կրթության ոլորտի բարեփոխումների ճանապարհին։ Ի՞նչ պայմաններ են անհրաժեշտ այս խնդիրների հաղթահարման համար, ի՞նչ հնարավորություններ է ստեղծում ոլորտի օրենսդրությունը ակադեմիական ազատության և բուհական ինքնավարության իրացման համար։ Քննարկում են ՀՀ կրթության և գիտության նախարարի խորհրդական, բարձրագույն կրթության փորձագետ Սամվել Կարաբեկյանը և «Եվրասիա» միջազգային համալսարանի ռեկտոր Սուրեն Օհանյանը: 

Գիտելիք արտադրող, թե՞ արտագրող


Բարձրագույն որակավորման կոմիտեն սկսել է արձագանքել գիտական ատենախոսություններում տեղ գտած գրագողության փաստերին: Հայաստանյան պրակտիկայում քիչ չեն դեպքերը, երբ գիտական աստիճանի հայցորդը աստիճանաշնորհում ստացել է  կեղծիքի միջոցով: Ինչպե՞ս է հայտնաբերվում ուսանողի կամ ասպիրանտի գրագողության փաստը և ի՞նչ է հետևում դրան: Ի՞նչ գիտի ուսանողը գիտական էթիկայի ու ազնվության մասին: Քննարկում են Խ. Աբովյանի անվան պետական մանկավարժական համալսարանի կիրառական հոգեբանության ամբիոնի վարիչ Սամվել Խուդոյանը և Տնտեսական զարգացման և ներդրումների նախարարության մտավոր սեփականության գործակալության պետի տեղակալ Քրիստինե Համբարյանը:

Հնդիկ Մալանկարա եկեղեցու միտրոպոլիտը զարմացած է հայաստանյան փոփոխություններից


Հնդիկ Մալանկարա ուղղափառ եկեղեցու եպիսկոպոս, միտրոպոլիտ Յուհանոն մար Դիմիտրիոսը ներկայացնում է մեր երկրում կատարած իր շրջայցի տպավորությունները: Առաջին անգամ նա Հայաստան էր եկել 1995թ-ին երջանկահիշատակ Գարեգին Ա կաթողիկոսի օծման առիթով: Հայաստանյան փոփոխությունները զարմացրել են եպիսկոպոսին: