Հեղինակ և վարող՝ Հայկ Համբարձումյան
ԹԵՄԱՅԻ հյուրերն են մշակույթի գործիչներ, հոգևորականներ, ճանաչված ռեժիսորներ ու դերասաններ, Հայաստանում և արտերկրում ապրող և աշխատող հայ և օտարազգի գիտնականներ, հայագետներ, երիտասարդ մասնագետներ, գրողներ, լրագրողներ:
Որքանո՞վ են ժամանակակից հայ արվեստն ու գրականությունը հարաբերվում համաշխարհային արվեստի զարգացման միտումներին: Հայագիտական ի՞նչ նոր ուսումնասիրություններ են կատարվում Հայաստանում ու Սփյուռքում: Մեր օրերի արվեստը կրթում է, թե՞ զբաղեցնում: Այս և այլ հարցադրումները հնչում ու պատասխաններ են ստանում ԹԵՄԱՅԻ տաղավարում:
Պարբերականությունը՝ ամեն ուրբաթ, ժամը 21:50-ին
Կրկնությունը՝ շաբաթ օրը, ժամը 13:30-ին
|
|
Հայոց քաղաքակրթական ինքնությունըԻ՞նչ բաղադիրչներով է ձևավորվում հայոց քաղաքակրթական ինքնությունը, ի՞նչ նշանակություն ունի Արտաշիսյան դարաշրջանը մեր քաղաքակրթական հղացքի ձևավորման գործում, ինչպիսի՞ն պետք է լինի հայոց թագավորը և ո՞րն է հասարակական համակեցության իդեալական մոդելը: Այս հարցերի մասին Հայկ Համբարձումյանը զրուցել է պատմական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր, ԵՊՀ համաշխարհային պատմության ամբիոնի վարիչ Ալբերտ Ստեփանյանի հետ: |
|
|
Պատմության հետագիծըՀայեցելով պատմությունը՝ պատմագետը կազմակերպում է անցյալի, ներկայի և ապագայի թատրոնը իբրև հեղինակ և դերուսույց»,- գրում է Ալբերտ Ստեփանյանն իր նոր` Պատմության հետագիծը» գրքի նախաբանում: Ի՞նչ է պատմությունը, ինչպե՞ս է փոխվել նրա ընկալումը, ո՞վ է արդի պատմագետը և ինչպե՞ս պետք է ներկայացվի պատմությունն այսօր: Այս հարցերի մասին Հայկ Համբարձումյանը զրուցել է պատմ. գիտ. դոկտոր, պրոֆեսոր, ԵՊՀ համաշխարհային պատմության ամբիոնի վարիչ Ալբերտ Ստեփանյանի հետ: |
|
|
Հրանտ Մաթևոսյան. մարգարե, թե՞ սև օրերի տարեգիրԻնչո՞ւ և ինչպե՞ս էր գրում Հրանտ Մաթևոսյանը մինչև անկախությունը: Ինչո՞ւ չգրեց անկախությունից հետո: Հր. Մաթևոսյանին պետք է համարել խորհրդայի՞ն գրող էր, թե՞ հեղինակ, ում ստեղծագործությունները նախապատրաստեցին Խորհրդային Միության փլուզումը: Ի՞նչ ազդեցություն ունեցավ Մաթևոսյանի գրականությունը ետանկախության շրջանի արձակի վրա: Այս հարցերի մասին Հայկ Համբարձումյանը զրուցել է գրականագետ Վահրամ Դանիելյանի հետ: |
|
|
Անհայտ ՏերյանըՀուշերից, դասագրքերից և բանաստեղծություններից հառնում է Վահան Տերյանի` զգացմունքային, թոքախտավոր պոետի կերպարը, որ նաև նվիրված կուսակցական գործիչ էր և կյանքն էլ ավարտում է կուսակցական կարևոր հանձնարարություն կատարելու ճանապարհին: Բայց որքանո՞վ է Տերյանի ամբողջական կերպարը համապատասխանում խորհրդային շրջանում ստեղծված այս պատկերացմանը, ի՞նչ նպատակով ու պատճառներով Տերյանը սերունդներին այդպես ներկայացավ: Բանաստեղծի կյանքի ու ստեղծագործության անհայտ էջերի մասին Հայկ Համբարձումյանը զրուցել է գրականագետ Գևորգ Էմին-Տերյանի հետ: |
|
|
Հայ մատենագրությունն ու հունա-հռոմեական գրական ավանդույթըՀայ գրավոր մշակույթը բազմազան կապերի մեջ է եղել անտիկ գրականության հետ: Հայ միջնադարյան մատենագրության ուսումնասիրությունը լիարժեք չի լինի առանց հունա-հռոմեական պատմագրական-գրական ավանդույթի հետ համադրման: Միջնադարյան գրական-մշակութային կապերի, հունա-հռոմեական ու հայ գրականության հարաբերությունների մասին Հայկ Համբարձումյանը զրուցել է բան. գիտ. դոկտոր, Մատենադարանի Հին բնագրերի ուսումնասիրման ու թարգմանության բաժնի վարիչ Գոհար Մուրադյանի հետ: |
|
|
«Վարդի անունն» ու թարգմանչական մարտահրավերներըՊոստմոդեռնիստական գրականության գագաթներից մեկը, եվրոպական միջնադարյան կյանքի ու մշակույթի հանրագիտարան, 20-րդ դարի գրականության ամենանշանավոր երևույթներից մեկը. այսպես է բնութագրվում իտալացի գրող, գրականագետ ու մշակութաբան Ումբերտո Էկոյի ամենահայտնի վեպը` Վարդի անունը», որի հայերեն թարգմանությունը լույս տեսավ 2014 թվականի վերջին: Թարգմանության տեսանկյունից բարդագույն այս վեպի թարգմանության առանձնահատկությունների, թարգմանական պետական ու մասնավոր ծրագրերի մասին Հայկ Համբարձումյանը զրուցել է կինոգետ, թարգմանիչ Զավեն Բոյաջյանի հետ:
|
|
|
Էպոսի արդիականությունըՍասնա ծռեր» էպոսը կամ Սասունցի Դավիթ» ազգային դյուցազներգությունը մեր մշակույթի ամենաճանաչված կոթողներից է արտերկրում: Դեռևս խորհրդային շրջանում այն թարգմանվել է բազում լեզուներով, Հայաստանում ու արտերկրում էպոսին նվիված գիտաժողովներ են լինում, իսկ 2012-ին Սասնա ծռեր» կամ Սասունցի Դավիթ» էպոսի կատարողական դրսևորումները» հայտն ընդգրկվեց ՅՈՒՆԵՍԿՈՅ-ի ոչ նյութական մշակութային ժառանգության ցուցակում: Այս ամենով հանդերձ, էպոսի հանրահռչակման ու ուսումնասիրության ուղղությամբ դեռևս շատ անելիքներ կան: Սասնա ծռերի» ուսումնասիրության, համաշխարհային էպոսագիտության միտումների ու էպոսի արդիականության մասին Հայկ Համբարձումյանը զրուցել է բան. գիտ. դոկտոր, պրոֆեսոր Ազատ Եղիազարյանի հետ: |
|
|
Եկեղեցական տոներն ու ժամանակակից մարդըԻնչպե՞ս են քրիստոնյաները նշում Ամանորն ու Սուրբ Ծնունդը: Ի՞նչ խորհուրդ ու նշանակություն ունեն եկեղեցական տոներն ու պահոց օրերը: Ինչպե՞ս է հնարավոր ժամանակակից աշխարհում հետևել եկեղեցու պատգամներին:
|
|
|
Գրական 2014 թվականըԳիր ու գրականությամբ ապրող մարդկանց համար տարվա նվաճումները չափվում են այլ կերպ՝ գրված լավ հոդված, թարգմանված, խմբագրված կամ ուղղակի ընթերցված լավ գիրք: Տարեմուտի խոհերով Հայկ Համբարձումյանի հետ Թեմայի» այս տարվա վերջին թողարկմանը կիսվել է գրականագետ, Անտարես» հրատարակչության գլխավոր խմբագիր Արքմենիկ Նիկողոսյանը: |
|
|
Թատրոն. զվարճանք և արվեստԵթե տարիներ առաջ հանդիսատեսը տրտնջում էր, որ քիչ են թատերական պրեմիերաները, չկա ժանրային բազմազանության, ապա վերջին շրջանում այս խնդիրները կարծես լուծվել են: Սակայն առաջանում են նոր հարցեր. արդյո՞ք թատրոններում ներկայացվող ամեն ինչ կապ ունի թատերարվեստի հետ, ինչպե՞ս կողմնորոշվել թվացյալ առատության մեջ: Այս հարցերի մասին Հայկ Համբարձումյանը զրուցել է ռեժիսոր Գառնիկ Սեյրանյանի հետ: |
|
|
Կինոմամուլ և քննադատությունՎերջին տարիներին փորձ է արվում վերականգնել կինոմամուլի գործունեության ավանդույթները: Հայաստանյան կինոմամուլի առանձնահատկությունների ու կինոյի հանրայնացման մասին Հայկ Համբարձումյանը զրուցել է Կինոաշխարհ» կայքի խմբագիր Անահիտ Հարությունյանի հետ: |
|
|
Երիտասարդական նվագախումբԱմփոփվեց Արամ Խաչատրյանի անվան 2-րդ միջազգային փառատոնը: Անցնող ամիսներին փառատոնի շրջանակում եղան բազմաթիվ համերգներ, վարպետության դասեր, Երևանում ելույթ ունեցան հայտնի ու անհայտ երաժիշտներ: Հայ մեծ կոմպոզիտորի անունը կրող փառատոնի նշանակության ինչպես նաև երիտասարդական նվագախմբի գործունեության մասին Հայկ Համբարձումյանը զրուցել է Հայաստանի պետական երիտասարդական նվագախմբի գեղարվեստական ղեկավար և գլխավոր դիրիժոր Սերգեյ Սմբատյանի հետ: |